Een rechthoekige pilasterversiering van buitenmuren zonder basis of kapiteel wordt ook wel een plaatpilaar genoemd. Deze term wordt vaak gebruikt in de architectuur om een specifiek type versiering aan te duiden dat veel voorkomt in historische gebouwen.
Plaatpilaren zijn pilasters die zijn vormgegeven als een platte rechthoekige plaat die tegen een muur is bevestigd. Ze hebben geen echte driedimensionale vorm zoals een klassieke pilaster met een basis en kapiteel, maar dienen puur als decoratief element. Ondanks het ontbreken van deze traditionele elementen kunnen plaatpilaren nog steeds een gevoel van structuur en orde toevoegen aan een gevel.
Het gebruik van plaatpilaren is vooral populair in neoclassicistische en art deco-architectuur, waar strakke lijnen en geometrische vormen centraal staan. Deze versieringselementen worden vaak gebruikt om de verticale lijnen van een gebouw te versterken en visueel evenwicht te creëren.
Het ontbreken van een basis en kapiteel maakt plaatpilaren een meer ingetogen en minimalistische keuze voor gevelversiering. Ze kunnen subtiel worden geïntegreerd in het ontwerp van een gebouw of juist opvallend worden gebruikt om een statement te maken.
Al met al is de plaatpilaar een interessant en veelzijdig element in de architectuur dat kan worden gebruikt om een unieke en eigentijdse uitstraling aan een gebouw te geven. Of het nu subtiel en ingetogen is of juist opvallend en expressief, plaatpilaren voegen zeker iets toe aan de visuele aantrekkingskracht van een gebouw.